İstanbul'da taksi

İstanbul'da taksiler sarıdır (daha büyük ve üst segment araçlar için turkuaz ve siyah türleri de vardır). Şoförlerin büyük çoğunluğu dürüst çalışan insanlardır. Olmayan küçük azınlık ise özellikle ziyaretçileri hedefler ve neredeyse her zaman aynı üç dört yöntemi kullanır.

Kural taksimetredir

İstanbul'da taksiler yasa gereği taksimetreyle çalışır. Torpidoda duran cihazın adı "taksimetre"dir ve hareket ettiğiniz anda ekranda bir açılış tutarı görünmelidir.

• Sabit bir açılış ücreti, ardından kilometre başına bir ücret vardır. İkisi de yaklaşıktır ve yakıt fiyatıyla değişir.
• Bugün İstanbul'da ayrı bir gece tarifesi yoktur; ücret günün her saati aynıdır.
• Köprü ve otoyol geçişleri ücrete meşru şekilde eklenir ve şoför bunu gösterebilmelidir.
• "Taksimetre bozuk" diyen ya da götürü fiyat söyleyen şoför size iyilik yapmıyordur. Nazikçe inin ve başka bir araca binin.

Normal bir yolculuk ne tutar

Yaklaşıktır ve zamanla artar; teklif değil, fikir vermek içindir:

Güzergâh	Yaklaşık
Aynı semt içinde kısa mesafe	alt sınır, birkaç euro karşılığı
Sultanahmet–Taksim	kabaca 5–10 euro karşılığı
Köprüden karşı yakaya	kabaca 15–25 euro karşılığı, geçiş ücreti dâhil

Taksimetredeki tutar bunun çok dışındaysa bir sorun var demektir.

Uygulama, sokakta el kaldırmaktan kolaydır

BiTaksi ve Uber İstanbul'da çalışır; Uber özel araç değil, ruhsatlı sarı taksi yönlendirir. İkisi de plakayı gösterir, güzergâhı kaydeder ve kartla ödemeye izin verir. Bu kayıt sahip olduğunuz en iyi korumadır; sonradan bir anlaşmazlık çıkarsa gösterilecek bir yolculuk geçmişi olur.

Kısa mesafeyi almamak

Şoförler bazen çok kısa ya da trafiğe giden bir yolculuğu geri çevirir. Kurallara aykırıdır ama olur. Sokakta tartışmayın: plakayı not edin ve uygulamaya geçin. Tartışmayı kazanmaktan daha hızlı araç bulursunuz.

Ödeme

• Taksilerin çoğunda kart geçer, ama bazı şoförler cihazın bozuk olduğunu söyler. Kartla ödeyecekseniz binmeden önce sorun.
• Nakit öderken banknotu sesli söyleyin — "beş yüz" — ve gözünüzü ayırmayın. Klasik oyun, verdiğiniz banknotu daha küçüğüyle değiştirip eksik ödediğinizi iddia etmektir.
• Fiş isteyin. Fişte plaka ve tutar yazar; araçta bir şey unuttuysanız tam olarak buna ihtiyacınız olur.

Bir aksilik olursa

1. Mümkünse inmeden önce plakanın ve taksimetrenin fotoğrafını çekin.
2. Saati, biniş ve iniş noktalarını not edin.
3. Yalnızsanız ve ortam gerginse taksimetredeki tutarı ödeyin; miktar sokak ortasında tartışmaya değmez.
4. Bildirin. Taksi şikâyetleri için belediye hattı 153; ziyaretçileri ilgilendiren konularda Sultanahmet'teki turizm polisi.
5. Uygulamayı açıp temsilcinize ulaşın. Dili bilir, süreci bilir ve sizin adınıza arayabilir. Kartınız kapsıyorsa sizi bir avukatla da görüştürebilir.

Unutulan eşyanın peşine düşmeye değer: fişle ya da uygulama kaydıyla şoförler çanta ve telefonları çok sık geri getirir.